Adaptasyon: Canlının yaşama ve üreme şansını artıran çevreye uyumunu sağlayan ve kalıtsal olan özellikleri.

Amfibi: İki yaşayışlı. Hem karada hem de suda hareket eden (taşıt), yüzergezer.

Arberatum: Botanik bahçesinde ağaç vb. bitkilerin dikimine ayrılmış bölüm.

Biyogenetik Rezerv: Soyu tükenmekte veya genetik çeşitliliği çok azalmakta olan bir canlı türü veya tür topluluklarını korumaya yönelik, uluslar arası düzeyde bir koruma alanı çeşidi.

Biyoloji : Bitki ve hayvanların doğma, gelişme, üreme gibi yaşayış evrelerini inceleyen bilim, dirim bilimi.

Biyolojik Çeşitlilik (Biyolojik Zenginlik): Canlıların farklılığını ve değişkenliğini, içinde bulundukları karmaşık ekolojik yapılarla, birbirleriyle ve çevreleriyle karşılıklı etkileşimlerini ifade etmektedir.

Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi: 1992 Rio Zirvesi’nde biyolojik çeşitliliğin mevcut ve gelecek nesillerin yararına korunmasını ve sürdürülebilir şekilde kullanılmasını hedef alan sözleşme. 21 Kasım 1966 tarih ve 96/8857 sayılı Bakanlar Kurulu kararı onaylanarak, 27 Aralık 1966 tarih ve 22860 sayılı Resmi Gazete de yayınlanmıştır.

Biyolojik Mücadele: Zararlıların yok edilmesi için kimyasal maddeler yerine onları yok edecek diğer canlıların kullanılması.

Biyosfer: Dünyadaki bütün canlıların yaşadığı 16-20 km kalınlığında tabaka. Biyosferin deniz seviyesinden 8-10 km'si atmofere, 8-10 km'si okyanusların dibine doğru uzanır.

Transgenik: Biyoteknolojik yöntemlerle kendi türü haricinde bir türden gen aktarılarak belirli özellikleri değiştirilmiş bitki, hayvan ya da mikro-organizmalara denilmektedir.

Fenoloji: Çiçek açma, üreme, göç gibi iklime ve çevre koşullarına bağlı, periyodik biyolojik olayların incelenmesi ve kaydı.

Ekoloji: Çevre bilimi. Organizmaların birbirleriyle ve çevreleriyle olan ilişkileri inceleyen bilim dalı.

Ekolojik Tolerans: Bir canlının zarar görmeden dayanabildiği bir çevre faktörünün en düşük ve en yüksek şiddetteki değerleri arasındaki farkın derecesidir.

Endemik: Sadece orada yetişen. Belli bir yetişme ortamına özgün, başka hiçbir yerde bulunmayan yerel türlerdir.

Fauna: Belli bir bölgede yetişen hayvanların tümü.

Flora: Bir bölgede yetişen bitkilerin hepsi, bitki örtüsü.

Fenotip: Ekolojik koşulların etkisi altında meydana gelen ve sadece dış görünüm bakımından değişmiş bulunan türlerdir.

Gen: DNA molekülünün ortalama 1500 nukleotitten oluşmuş canlının kalıtsal özelliklerinden herhangi birini taşıyan parçası. Canlıların her türlü özelliklerini belirleyen ve hücre çekirdeğindeki kromozomlarda bulunan kalıtım maddesinin en küçük birimidir. Genom: Bir organizmanın sahip olduğu genetik şifrelerin tamamı.

Habitat: Bitkinin doğal olarak yetiştiği yer, yurt. Bir canlının veya canlılar toplumunun yaşadığı yer.

Habitus: Bir bitki yada hayvanın genel görünüşü.

Hibrit: Bir veya daha fazla gen bakımından farklı iki birey arasındaki melezin birinci generasyon dölü.

Islah: Bir hayvan veya bitki türünden daha iyi verim alabilmek amacıyla yapılan işlem. İyileştirme.

Irk: Bir canlı türünde aynı karakteri taşıyan canlıların oluşturduğu alt bölüm. Aynı türün çeşitli üyelerinden birine diğerine nazaran fenotipik bakımdan daha fazla benzer olan bireyler topluluğudur.

Jenerasyon: Kuşak, nesil.

Plântasyon: Sanayide kullanılan bazı bitkilerin (kahve, kakao, kauçuk gibi) geniş ölçüde yetiştirildiği işletme.

Populasyon: Belirli bir bölgede yaşayan aynı türe ait bireylerin oluşturduğu topluluk. Örneğin; Ren Geyiği, alabalık, sarıçam vb.

Taksonomi: Canlıların çeşitli özelliklerine göre sınıflandırılmasını ifade eder.

Tür: Canlıların bir cinsine ait olan, büyüklük, renk, şekil, vb. özellikler bakımından birbirlerine uyan bireylerdir. Ortak özellikleri olan bireylerin tamamı, cinslerin ayrıldığı bölüm.

Tür Çeşitliliği: Belli bir bölgedeki, alandaki ya da tüm dünyadaki türlerin farklılığını ifade eder. Bir bölgedeki türlerin sayısı (yani o bölgenin “tür zenginliği”) bu konuda en sık kullanılan ölçüttür.

Vejetasyon: Herhangi bir yörede, ayırt edici yapısal özellikleri nedeniyle ayrıca adlandırılabilecek bitki toplulukları(orman vejetasyonu, bozkır vejetasyonu).

Klon: Tek bir hücre veya bireyden mitotik bölünme sonucu oluşan ve genetik bakımdan benzer hücre veya organizmalar grubu. Kökeni tek bir fert olan ve bu fertten tamamen vegetatif yollarla çoğaltılmış, genetik yapı bakımından bir örnek materyal.

Mutasyon: Herhangi bir canlının ya da canlı hücresinin kalıtım dokularında yapısal özelliklerinde kendiliğinden, birdenbire ve düzensiz olarak gerçekleşen değişmeler.

(TÜRK-TARIM DERGİSİ’NDEN ALINMIŞTIR)